Tags: dieren eten, radicaal vegetarisme, vegetariër
IJveren voor minder vlees (en een lagere CO2 uitstoot) of diervriendelijker praktijken, is voor velen een zeer acceptabele optie. Vlees helemaal afzweren wordt al gauw als radicaal of extreem beschouwd, omdat het veel te ver afwijkt van wat gangbaar is.

Ik wil even iets kwijt over het woord (of concept) 'radicaal', naar aanleiding van het editorial in EOS magazine (Wat geven we de baby te eten?)

Een cliché, maar evenzeer een referentie: Van Dale. De betekenissen van radicaal die Van Dale in deze context opgeeft zijn: 1. geheel en al, 2. geneigd tot consequentie, tot diep ingrijpende veranderingen; 3. Consequent, diep ingrijpend in de gewone gang van zaken.
De meesten mensen gebruiken het woord radicaal (evenals het woord extreem) om iets negatiefs aan te duiden. Wat ze bedoelen is: té. Té ingrijpend, té ver gaand, té diep. Mensen houden meer van die waarheid die 'ergens in het midden ligt', op die spreekwoordelijke gulden middenweg. 'Té' is voorbij dat punt, en dus niet goed.

Mijn vraag is echter: wanneer kunnen we iets met recht en rede te vérgaand (zeg maar radicaal of extreem) noemen? Mijn bezwaar is vooral dat mensen de woorden radicaal en extreem (met negatieve connotatie) in de mond nemen om iets te beschrijven dat ver afwijkt van de gangbare norm. Wat in eender welke richting te sterk afwijkt wordt automatisch en bijna per definitie als negatief en ongewenst afgedaan, gewoon omdat het er zo ver van afwijkt. Maar - en ik kom to the point- er is niets dat zegt dat die norm zelf niet formidabel scheef zit. De norm is met andere woorden niet noodzakelijk een referentie.

Toegepast op het geval vlees: veel mensen gaan ermee akkoord dat er vandaag ernstige problemen zijn met de intensieve veeteelt. Wat gangbaar is, is duidelijk niet correct. IJveren voor minder vlees (en een lagere CO2 uitstoot) of diervriendelijker praktijken, is voor velen een zeer acceptabele optie. Vlees helemaal afzweren wordt al gauw als radicaal of extreem beschouwd, omdat het veel te ver afwijkt van wat gangbaar is. Laat ons het for the sake of the argument over veganisme helpen, iets wat nog veel sneller als extreem of radicaal wordt bestempeld dan vegetarisme.

Vandaag eten vele mensen zich letterlijk ziek aan dierlijke producten. Is een positie die daar heel ver van staat (veganisme) automatisch slecht of verkeerd? Vandaag buiten we massaal dieren uit en doden we ze à rato van 60 miljard per jaar. Is een positie die voorstelt dat we helemaal ophouden met het gebruiken van dieren voor bijvoorbeeld voeding, radicaal of extreem? Ja, in de zin dat ze mijlenver van de norm staat. Maar moet ze daarom negatief beoordeeld worden? De centrale vraag misschien: kan een cultuur, een maatschappij, een land of misschien zelfs een wereld iets helemaal fout hebben? Kan het zijn dat de norm zo ongelooflijk verkeerd is dat er heel ver van afwijken misschien wel de enige juiste positie is?

Dat klinkt natuurlijk heel gevaarlijk allemaal, zo op het eerste gezicht. Het is wellicht de houding van de mensen die zich met vliegtuigen op gebouwen storten, of zichzelf opblazen in de straat. Enter empathie en rationele argumentatie.

Ik geloof in de empathie en in de rationaliteit van de mens. Ik geloof dat een houding of een overtuiging waarbij men ver afwijkt van de gangbare norm, perfect ok kan zijn (of misschien wel de enige juiste positie kan zijn) als men daarvoor goede rationele argumenten heeft én men een beroep doet op empathie.
Opnieuw, toegespitst op het geval vlees, of  'dieren eten': Ik geloof dat wie voelt en wie denkt, ooit tot de conclusie komt dat mensen tot veel meer in staat zijn dan dieren als instrumenten te zien, die te gebruiken zijn naar menselijke willekeur, voor voeding en andere doeleinden. Ik geloof ook dat dit een evolutie is die nog lang zal duren (een halve eeuw? Een eeuw? Twee eeuwen?), en 'hoe groot het leed ook is' ik ben geduldig, en ik ben niet bereid om mijn toevlucht te nemen tot enige vorm van geweld. Dit geloof is 'radicaal' in de strikte zin van het woord. Maar is er iets verkeerds mee? Ik geloof dat sommige dingen heel erg verkeerd zijn, en dat we daar met recht en rede 'radicaal' tegen mogen zijn.

Is dit een pleidooi voor extreme standpunten? Niet noodzakelijk. Het is wel een pleidooi om kritisch om te gaan met de woorden radicaal en extreem. En een pleidooi om platitudes te vermijden, de gulden middenweg te bewandelen en écht te onderzoeken hoe ver we precies moeten gaan om tot schoonheid, goedheid en waarheid te komen.

Tobias Leenaert is oprichter en coördinator van EVA vzw, de Belgische Vegetariërsbond en veggie organisatie die informeert over alles wat met mens-, milieu- en diervriendelijk eten te maken heeft. Deze blog, EVA en Tobias zelf zijn permanent 'under construction'.

Tobias Leenaert op dinsdag 27 april 2010 om 10:19

Meer blogs van Tobias Leenaert


3 reacties

We moeten wel realistisch blijven. In de natuur eten sommige dieren planten, sommige dieren eten andere dieren en overigens eten sommige planten juist dieren. Plant en dier is een definitie die door mensen werd verzonnen. Wel goed verdedigbaar overigens. Maar zit de kern er niet in dat geen enkele diersoort bewust andere dieren of planten kweekt als voedsel? daar gaan wij naar mijn mening verkeerd. Ik ben geen veganist, maar mijn bord zul je nooit gekweekte dieren vinden. Overigens voor zover ik het kan nagaan... Het standpunt dat dieren niet als instrumenten magen worden gezien deel ik volkomen. Maar wel in de wetenschap dat ook ik prooi kan zijn...
Thom op 28 april 2010 om 18:57

"Maar zit de kern er niet in dat geen enkele diersoort bewust andere dieren of planten kweekt als voedsel? daar gaan wij naar mijn mening verkeerd."
Het is nogal onmogelijk om geen dieren en planten te kweken om de huidige aantallen mensen op de planeet van eten te voorzien.


Daarnaast was het vroeger helemaal niet zo normaal om vlees te eten. Vlees was uitzonderlijk, vlees was een luxe, je was uitzonderlijk rijk als je vlees kon betalen en serveren. Vlees heeft zo'n status gekregen, je laat er mee aan je omgeving zien hoe goed je het wel niet hebt. Toendertijd was dat niet zo'n probleem; maar toen het mogelijk werd om op grote schaal dieren te kweken en ze te verkopen aan die grote massa die ook graag de buurman wilde laten zien dat ze rijk waren, ja toen ging het aan de rol. Daarom is denk ik vlees nu niet weg te denken uit de huidige maatschappij en daarom is het willen hebben van dat stukkie vlees voor een heleboel mensen zo 'nodig'.
Wat niet betekend dat we dan maar af moeten zien om daar verandering in te brengen. Hoewel je zelf als individu van de 1 op de andere dag kunt besluiten om radicaal om te slaan naar vegetarisme/veganisme, is dat niet zo eenvoudig om op grotere schaal te doen. Maar een heleboel initiatieven -waaronder deze website- helpen daar wel bij. Het vraagt een soort bewustwordingsproces, waar ikzelf overigens middenin zit. Van een 'ik heb geen idee dus ik eet vlees'-principe via een 'wat maakt het eigenlijk uit dus ik blijf vlees eten'-idee naar een 'hee dit zit helemaal niet goed ik ga bio-vlees eten' ben ik nu aangeland bij een 'ik ben partime (bio)vleeseter/vegetarier'. Ik heb in het begin geprobeerd het van de ene op de andere dag te doen, maar dat hield mijn zwakke vlees (haha) niet vol. Maar over de afgelopen 5 jaar is mijn vleesconsumptie minder en minder en minder geworden. Ik denk dat dit ook de verandering zou kunnen zijn in de maatschappij; stapje voor stapje, informatie blijven geven over hoe het anders kan en hoe het nu in de bioindustrie gaat ben ik ook veranderd in mijn consumptie. En de maatschappij, dat zij wij! Dus die verandert zo vanzelf wel mee. Er is alleen geduld en een langere adem nodig....
Christa op 3 mei 2010 om 00:52

De stelling van meneer Tobias Leenaart is me uit het hart gegrepen. Wat zou moedertje aarde er heel wat gezonder en beter uit zien als de mensheid in liefde en respect voor al wat leeft, dus ook voor de dieren en de planten, medebewoners van deze aarde konden zijn. Want uit liefde een dier doden en opeten kan er bij mij niet in. Voor wat betreft de planten wisten de aboriginals al dat je uit liefde en respect voor de voedselbrengende plant niet meer neemt dan je nodig hebt. De plant hoeft daanbij dus niet dood. Ik hoop dat de mensheid iets sneller dan halve of hele eeuwen nodig heeft on tot dit inzicht te komen en er naar gaat leven.
Eleonora op 4 mei 2010 om 14:21

Plaats een reactie
Naam (verplicht)
Email (verplicht, wordt nooit getoond)
Reactie
 
Tekens (verplicht, type de 6 weergegeven tekens in)
 

 

De Dikke en Dunne Vegetarier

De dikke vegetarier en de dunne vegetarier samen verkrijgbaar in de webshop

De dikke vegetariër en De dunne vegetariër.
Klik hier om naar de webshop te gaan.
 

Ook nog beschikbaar

Vegeterranean

Vegeterranean € 34,95.
Krijg nu via de Agis Vegapolis het aankoopbedrag terug.
Klik hier om naar de webshop te gaan.
 

©2012 deVegetariër.nl - Disclaimer - Uitschrijven nieuwsbrief ontwikkeld door Dream IT